كاتا مجموعهاي از تكنيكهاي تركيبي است كه قابليتها و هنر چگونه دفاع كردن و چگونه حمله كردن را ميتوان در آن به وضوح ديد.
كاتا در معني يعني «فرم» اما امروز كاتا زيربناي كاراته و يا به تعبيري روح و شخصيت كاراته محسوب ميشود، گفته ميشود كاتا پيش از كوميته ابداع شده و به دليل استبداد حاكم بر اوكيناوا اهالي اين جزيره كاتاها را كه هر كدام تجسمي از يك مبارزه سياسي بود در خفا تمرين ميكردند و با اجراي كاتاهاي كاراته به تقويت روحيه خود پرداخته و در مواقع ضروري از تكنيكهاي آن در مقابل حريف واقعي استفاده ميكردند.
در دانشنامه آزاد «ويكي پديا» ميخوانيم. :
در زبان ژاپني كاتا به معناي «فرم» است و به مجموعه حركات از پيش طراحي شده گفته ميشود كه ميتواند به طور گروهي و يا انفرادي انجام شود كاتا در بسياري از هنرهاي ژاپني همچون برخي از انواع تئاتر «كابوكي» «نوعي تئاتر سنتي ژاپن» و يا مراسم چاي «جادو» استفاده ميشود اما شهرت آن بيشتر به دليل اهميت بسيار زيادي است كه در هنرهاي رزمي دارد، كاتا در اكثر هنرهاي رزمي ژاپني و اوكيناوايي مانند آيكيدو، جودو، كندو، كاراته و.... به كار ميرود، در بسياري از هنرهاي رزمي چيني و كرهاي نيز تمرين مشابهي انجام ميشود كه البته با كلمات چيني و كرهاي ناميده ميشود.
اما به خاطر برخورداري از همين ويژگيهاست كه مسابقات كاتا و همين طور رقابتهاي انتخابي نه تنها در ايران بلكه در همه جاي دنياحاشيه هايي را به همراه دارد.
نگاه به كاتا بايد نگاه عالمانه و هنرمندانه باشد، كاتا تبلوري از هنر پيچيده و جذاب كاراته است، هنر نسبي است و نگاه به هنر نيز نسبي است و همين امر باعث شده كه در انتخاب بهترينها خواسته ويا ناخواسته مشكلاتي به وجود آيد نمونه بارز آن اعتراضات اخير به نحوه انتخابي تيمها و نفرات انفرادي در كاتاي كشورمان است.
داورها ميتوانند نقشي كليدي و اساسي در انتخاب اصلحترين در كاتا داشته باشند البته مشروط بر اين است كه داوران كاتا را بشناسد و مشخصات فني هر كاتا را بدانند و فاكتورهايي مترتب بر يك كاتاي خوب را به طور نسبي بشناسند، همچنينتوقع داوران جهاني وآسيايي را از يك كاتا بخوبي بدانند و توجيه باشند كه داوراني كه در مسابقات جهاني يا آسيايي به قضاوت كاتا مينشينند چه فاكتورهايي را لحاظ ميكنند و چه پارامترهايي را در اولويت قرار ميدهند، آنها بايد بدانند كه تفاوت كاتاي تيمي و انفرادي و اولويتها در هر كدام از آنها به طور مجزا كدام است؟ آيا بايد هر دو را از يك منظر نگريست؟
جايگاه، زانشين، كيمه، ريتم، هماهنگي، صحت تكنيك و.... كجاست؟
و اما همه اين نكاتي كه گفته شد و بسياري مسائل مهم ديگر تنها يك روي سكه است. و روي ديگر سكه نيز قضاوت عادلانه و منصفانه و سنجش صحيح كاتا با معيارهاي اصولي است.همه ميدانيم كه قضاوت از عمدهترين اركان يك مسابقه ورزشي است و قضاوتهاي سالم ميتواند تاثيرات مثبت بر روحيه ورزشكاران و محيط ورزش گذاشته و به آنها نشاط بخشد و آنها را در بستر حركت طولاني ورزش ثابت قدم نگاه دارد و عكس اين مساله نيز صادق است و قضاوتهاي مغرضانه و غلط ميتواند تاثيرات نامطلوبي برجاي گذاشته و شادابي را از ورزشكار گرفته و عوامل سرخوردگي و فرار آنها را از ميدان ورزش دامن بزند.
در اين راستا كميته و يا شوراي داوران به عنوان كارگزاران و گردانندگان تشكيلات داوري در كاراته كشور ميبايستي برخوردي اصولي داشته و در جهت رفع مشكل داوري از هيچ كوشش و تلاشي دريغ نكند، بايد با ارتقا بخشيدن به فن و دانش داوري خود و اعضا تحت پوشش براساس متدهاي روز در شتاب بخشيدن به حركت روبه رشد كاراته كشور سهيم باشند.
